3 Con Đường Nấm Phytophthora Xâm Nhập Vào Cây Sầu Riêng
Đăng ngày
Nấm Phytophthora thường bùng phát mạnh vào mùa mưa và là nguyên nhân gây ra nhiều thiệt hại nghiêm trọng trên vườn sầu riêng. Chỉ cần gặp điều kiện thuận lợi, bào tử nấm có thể nhanh chóng xâm nhập vào cây và lan rộng trong toàn vườn. Để phòng bệnh hiệu quả, nhà vườn cần hiểu rõ những con đường mà nấm thường sử dụng để tấn công cây. Tổng Kho Z sẽ cùng bà con tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.
1. Vì sao nấm Phytophthora nguy hiểm trên sầu riêng?
Nấm Phytophthora là tác nhân gây ra nhiều bệnh nguy hiểm trên sầu riêng như xì mủ thân, thối rễ, lở cổ rễ và thối trái. Đây là nhóm nấm thủy sinh có khả năng phát triển mạnh trong điều kiện ẩm độ cao.
Khác với nhiều loại nấm bệnh thông thường, bào tử Phytophthora có khả năng di chuyển trong nước. Chính đặc điểm này giúp chúng lây lan rất nhanh trong mùa mưa và dễ dàng phát tán từ cây bệnh sang cây khỏe.
Nếu không được kiểm soát sớm, bệnh có thể lan rộng chỉ sau vài đợt mưa lớn.
Vì sao nấm Phytophthora nguy hiểm trên sầu riêng?
2. Con đường thứ nhất: Xâm nhập qua các vết thương cơ giới
Đây là con đường phổ biến nhất mà nấm Phytophthora sử dụng để tấn công cây sầu riêng.
Trong quá trình canh tác, thân cây và trái thường xuất hiện nhiều tổn thương nhỏ mà nhà vườn không để ý. Những vị trí này lại chính là nơi bào tử nấm dễ dàng xâm nhập vào mô cây.
Các vết thương thường gặp gồm:
Vết cắt sau khi tỉa cành.
Vết trầy xước trên thân.
Vết rách do cành va đập khi có gió lớn.
Vết côn trùng chích hút hoặc cắn phá.
Khi gặp điều kiện mưa nhiều và độ ẩm cao, nấm sẽ nhanh chóng phát triển tại các vị trí này trước khi lan sâu vào bên trong cây. Đó là lý do các kỹ sư thường khuyến cáo hạn chế làm tổn thương thân cây trong mùa mưa.
3. Con đường thứ hai: Xâm nhập qua lỗ khí khổng tự nhiên
Không phải lúc nào nấm Phytophthora cũng cần vết thương để gây bệnh. Trong điều kiện thuận lợi, bào tử nấm có thể bám trên bề mặt lá hoặc vỏ trái và xâm nhập qua các lỗ khí khổng tự nhiên của cây.
Đây là những "cửa thở" giúp cây trao đổi khí với môi trường bên ngoài. Khi độ ẩm duy trì ở mức cao trong thời gian dài, lớp màng nước trên bề mặt lá và trái sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho bào tử nấm hoạt động.
Đặc biệt vào mùa mưa, hiện tượng này xảy ra thường xuyên hơn do:
Mưa kéo dài nhiều ngày.
Sương đêm dày đặc.
Tán cây rậm rạp.
Vườn thiếu thông thoáng.
Đây cũng là lý do các vườn có mật độ trồng dày thường dễ phát sinh bệnh hơn.
Con đường thứ hai: Xâm nhập qua lỗ khí khổng tự nhiên
4. Con đường thứ ba: Xâm nhập từ bộ rễ và nguồn nước trong đất
Đây là con đường nguy hiểm nhất vì thường diễn ra âm thầm và khó phát hiện. Nấm Phytophthora có thể tồn tại trong đất hoặc tàn dư thực vật bệnh. Khi gặp điều kiện thuận lợi, bào tử nấm sẽ theo nước mưa hoặc nước tưới di chuyển đến vùng rễ.
Các đầu rễ non và rễ tơ là những vị trí rất dễ bị tấn công. Sau khi xâm nhập vào bộ rễ, nấm tiếp tục phát triển và lan dần lên phía trên cây. Đây là nguyên nhân khiến nhiều vườn xuất hiện hiện tượng:
Rễ tơ bị đen.
Cây vàng lá.
Sinh trưởng chậm.
Xì mủ ở cổ rễ hoặc thân.
Đặc biệt ở những vườn bị đọng nước hoặc thoát nước kém, áp lực bệnh thường cao hơn rất nhiều.
5. Vì sao mùa mưa làm bệnh lây lan nhanh hơn?
Mùa mưa gần như hội tụ đầy đủ các điều kiện thuận lợi cho nấm Phytophthora phát triển.
Độ ẩm cao giúp bào tử tồn tại lâu hơn trên bề mặt cây. Trong khi đó, nước mưa lại trở thành phương tiện vận chuyển mầm bệnh từ vị trí này sang vị trí khác.
Chỉ cần một cây nhiễm bệnh trong vườn, bào tử có thể theo nước lan rộng đến các cây lân cận nếu không được kiểm soát kịp thời.
Đây là lý do bệnh xì mủ thường bùng phát mạnh từ cuối tháng 5 đến hết tháng 7 tại các vùng trồng sầu riêng trọng điểm.
Vì sao mùa mưa làm bệnh lây lan nhanh hơn?
6. Làm gì để hạn chế nấm Phytophthora xâm nhập?
Việc phòng bệnh cần bắt đầu từ việc ngăn chặn các con đường xâm nhập của nấm.
Nhà vườn nên chú ý: Hạn chế làm trầy xước thân và trái; Xử lý vết cắt sau khi tỉa cành; Duy trì hệ thống thoát nước tốt; Giữ vườn thông thoáng trong mùa mưa; Chủ động vệ sinh vườn sau các đợt mưa lớn.
Theo định hướng kỹ thuật của Tổng Kho Z, nhiều nhà vườn hiện đang áp dụng các giải pháp "rửa vườn" sau mưa bằng các phác đồ quản lý nấm như Nifoliphos 900 kết hợp Sandimor 80 nhằm giảm áp lực bệnh trong giai đoạn cao điểm mùa mưa.
7. Câu hỏi thường gặp
1. Nấm Phytophthora thường xâm nhập vào cây bằng cách nào?
Ba con đường phổ biến nhất là qua vết thương cơ giới, qua lỗ khí khổng tự nhiên và qua bộ rễ trong đất.
2. Vì sao mùa mưa bệnh xì mủ thường xuất hiện nhiều hơn?
Do độ ẩm cao và nguồn nước dồi dào giúp bào tử nấm phát triển, di chuyển và lây lan nhanh hơn.
3. Vườn thoát nước tốt có giảm nguy cơ nhiễm bệnh không?
Có. Thoát nước tốt giúp hạn chế môi trường thuận lợi cho nấm Phytophthora tồn tại và phát triển.
Câu hỏi thường gặp
Hiểu rõ các con đường xâm nhập của nấm Phytophthora là bước đầu tiên để phòng bệnh hiệu quả trên sầu riêng. Từ các vết thương cơ giới, lỗ khí khổng tự nhiên cho đến hệ thống rễ trong đất, tất cả đều có thể trở thành cửa ngõ để nấm tấn công cây khi gặp điều kiện thuận lợi. Vì vậy, bên cạnh việc xử lý khi cây đã phát bệnh, nhà vườn cần chủ động bảo vệ các vị trí nhạy cảm và duy trì điều kiện canh tác phù hợp để giảm nguy cơ nhiễm bệnh ngay từ đầu mùa mưa.
LIÊN HỆ TƯ VẤN MIỄN PHÍ
CÔNG TY TNHH TỔNG KHO Z
Hotline: 0855.55.99.44
Địa chỉ: Số 68 Nguyễn Huệ, Phường Bến Nghé, Quận 1, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam
Website: tongkhoz.com.vn
Fanpage: Tổng Kho Z