Chuyển đến nội dung chính
Miễn phí vận chuyển toàn quốc — đơn hàng từ500.000₫Đặt ngay →
Điều hướng Tổng Kho Z
Bài viết

HƯỚNG DẪN TRỒNG KHOAI LANG: CHỌN HOM, LÊN LUỐNG, BÓN PHÂN

Đăng ngày

Kỹ thuật trồng khoai lang đòi hỏi bà con phải chú trọng từ khâu chọn giống, làm đất đến chăm sóc. Cùng Tổng Kho Z tìm hiểu chi tiết trong bài viết sau.

Ruộng trồng khoai lang phát triển xanh tốt trên luống cao

Kỹ thuật trồng khoai lang đòi hỏi bà con phải chú trọng từ khâu chọn giống, làm đất đến chăm sóc. Cùng Tổng Kho Z tìm hiểu chi tiết trong bài viết sau.

Yêu cầu về thời vụ và đất trồng khoai lang

Khoai lang là loại cây lấy củ ưa thích thời tiết ấm áp và đủ ánh sáng. Cây sinh trưởng thuận lợi trong điều kiện nhiệt độ từ 20 đến 30 độ C. Nếu nhiệt độ xuống quá thấp, rễ sẽ chậm phát triển và kéo dài thời gian tạo củ.

Bà con có thể xuống giống vào nhiều thời điểm trong năm tùy theo khí hậu từng vùng. Dưới đây là các khung thời vụ phổ biến giúp cây sinh trưởng thuận lợi:

  • Vụ đông xuân: Xuống giống từ tháng 11 đến tháng 12 năm trước để thu hoạch vào đầu mùa hè.

  • Vụ xuân hè: Bắt đầu trồng vào khoảng tháng 2 đến tháng 3 khi thời tiết ấm dần lên.

  • Vụ hè thu: Tiến hành trồng vào tháng 5 đến tháng 6 nhằm tận dụng nguồn nước mưa đầu mùa.

Về thổ nhưỡng, khoai lang rất thích hợp trên đất cát pha hoặc đất thịt nhẹ tơi xốp. Đất cần có tầng canh tác dày, giữ ẩm tốt nhưng phải thoát nước nhanh. Độ pH thích hợp của đất trồng nên dao động trong khoảng từ 5,5 đến 6,5.

Tránh trồng khoai trên đất sét nặng hoặc đất trũng thấp dễ bị úng ngập. Đất bí chặt làm củ khó phình to và vỏ củ dễ sần sùi. Khi gặp mưa kéo dài, củ cũng rất dễ bị thối rữa ngoài đồng ruộng.

Bà con có thể tham khảo thêm nhiều chuyên đề về Kỹ thuật canh tác và bảo vệ cây trồng để tối ưu năng suất cho từng loại đất.

Tiêu chuẩn chọn hom giống khoai lang chất lượng

Chất lượng hom giống ảnh hưởng trực tiếp đến tỷ lệ sống và khả năng phát triển củ sau này. Chọn đúng đoạn hom giúp cây bén rễ nhanh và hạn chế sâu bệnh lây lan từ vụ trước.

Bà con chỉ nên thu hoạch hom giống từ những ruộng khoai đang sinh trưởng khỏe mạnh. Dây giống phải có lá xanh dày, không bị xoăn ngọn hay có dấu hiệu sâu bệnh gây hại.

Các tiêu chí cụ thể để lựa chọn hom giống đạt chuẩn bao gồm:

  • Vị trí cắt hom: Lấy hom ngọn bánh tẻ ở đoạn từ đỉnh sinh trưởng xuống khoảng 25 đến 30 cm.

  • Số lượng mắt lá: Mỗi hom nên có từ 5 đến 6 mắt lá khỏe mạnh và các nách lá còn nguyên vẹn.

  • Độ tuổi của dây: Thu hom từ ruộng khoai giống đạt khoảng 45 đến 60 ngày tuổi sau trồng.

Bà con không nên lấy hom sát gốc vì phần thân già thường bị xơ hóa và rễ củ khó phát triển. Ngược lại, hom quá non cũng dễ bị dập nát, thối nhũn khi gặp thời tiết nắng gắt hoặc mưa nhiều.

Sau khi cắt hom xong, nên xếp gọn và để ở nơi râm mát khoảng 1 đến 2 ngày trước khi trồng. Thao tác này giúp vết cắt khô se miệng mủ, kích thích các nốt mầm rễ nhú đều và bén rễ nhanh hơn.

Chọn hom giống khoai lang khỏe mạnh giúp cây bén rễ nhanh

Chọn hom giống khoai lang khỏe mạnh giúp cây bén rễ nhanh

Kỹ thuật làm đất và lên luống trồng khoai lang

Làm đất là khâu then chốt quyết định hình dáng và kích thước của củ khoai lang khi thu hoạch. Đất được cày bừa tơi xốp sẽ tạo không gian thoáng khí cho rễ củ cắm sâu và tích lũy tinh bột.

Trước khi lên luống, bà con cần tiến hành cày bừa đất thật kỹ từ 2 đến 3 lần. Độ sâu tầng đất cày cần đạt từ 25 đến 30 cm để đất tơi mịn, sạch cỏ dại và tàn dư cây trồng cũ.

Kỹ thuật lên luống cần đảm bảo các thông số kích thước cơ bản sau đây:

  • Chiều rộng luống: Mặt luống rộng từ 1,0 đến 1,2 mét để tạo đủ không gian cho thân lá phủ kín.

  • Chiều cao luống: Độ cao đạt từ 35 đến 40 cm giúp rãnh thoát nước hoạt động tốt khi gặp mưa lớn.

  • Rãnh thoát nước: Độ rộng rãnh khoảng 30 đến 40 cm để thuận tiện cho việc đi lại chăm sóc.

Một sai lầm phổ biến là lên luống quá thấp hoặc gồ ghề khiến đất dễ bị nén chặt khi tưới nước. Tình trạng đất bí nén làm cho củ bị vẹo vọ, chẻ củ hoặc hình thành các rễ xơ thay vì rễ củ.

Khi đặt hom, bà con cắm hom nghiêng một góc khoảng 30 đến 45 độ theo chiều dọc của luống. Vùi sâu hom xuống đất khoảng 2 đến 3 mắt lá và chừa lại phần ngọn hở trên mặt đất. Sau khi vùi đất, ấn nhẹ đất quanh gốc để cố định hom rồi tiến hành tưới ẩm ngay.

Lên luống cao và xới đất tơi xốp giúp củ khoai phát triển thuận lợi

Lên luống cao và xới đất tơi xốp giúp củ khoai phát triển thuận lợi

Kỹ thuật bón phân cân đối cho khoai lang qua từng giai đoạn

Khoai lang có nhu cầu dinh dưỡng đặc thù, rất nhạy cảm với sự mất cân đối giữa đạm và kali. Cây cần lượng đạm vừa phải để phát triển thân lá ban đầu, nhưng cần lượng kali cao để vận chuyển tinh bột về củ.

Bà con cần chia lượng phân bón thành từng đợt để cây hấp thu thuận lợi:

  • Bón lót: Sử dụng phân chuồng hoai mục kết hợp lân và vôi bột rải đều trên mặt luống rồi xới nhẹ lấp đất.

  • Bón thúc lần 1: Thực hiện sau khi trồng khoảng 20 đến 25 ngày để kích thích thân nhánh vươn dài.

  • Bón thúc lần 2: Thực hiện sau khi trồng từ 45 đến 50 ngày, giai đoạn này cần tăng cường kali để nuôi củ.

Bà con cần tránh việc lạm dụng phân đạm trong các đợt bón thúc. Thừa đạm sẽ dẫn đến hiện tượng tốt dây đỏ lá, dây bò um tùm nhưng củ rất ít và nhỏ.

Về liều lượng bón chi tiết, bà con nên tuân thủ theo khuyến cáo của nhà sản xuất ghi trên bao bì từng loại phân bón. Việc bón đúng tỷ lệ giúp tiết kiệm chi phí và nâng cao chất lượng nông sản.

Bón phân cân đối giữa đạm và kali giúp củ khoai lang phình to

Bón phân cân đối giữa đạm và kali giúp củ khoai lang phình to

Chăm sóc bấm ngọn và đảo dây khoai lang đúng kỹ thuật

Chăm sóc khoai lang không chỉ dừng lại ở việc tưới nước mà còn bao gồm các biện pháp can thiệp sinh trưởng. Hai thao tác kỹ thuật quan trọng là bấm ngọn và đảo dây trong giai đoạn sinh dưỡng.

Bấm ngọn được tiến hành khi dây khoai lang đạt độ dài khoảng 40 đến 50 cm, thường sau trồng 25 đến 30 ngày. Việc bấm bỏ ngọn chính sẽ thúc đẩy cây phân nhánh cấp một, tạo tán dây phủ kín mặt luống để giữ ẩm và hạn chế cỏ dại.

Đảo dây hay còn gọi là nhấc dây là thao tác cần làm định kỳ từ 10 đến 15 ngày một lần. Bà con thực hiện thao tác này theo các bước sau:

  • Thời điểm thực hiện: Bắt đầu nhấc dây từ sau khi trồng 40 đến 45 ngày cho đến khi củ phình to.

  • Kỹ thuật nhấc: Dùng tay nhấc nhẹ nhàng thân dây lên khỏi mặt đất để làm đứt các rễ phụ mọc ở nách lá.

  • Đặt lại vị trí: Đặt dây lại đúng mặt luống, không lật ngược bề mặt lá làm xáo trộn hướng đón sáng.

Nếu không nhấc dây, các rễ phụ sẽ phát triển mạnh và tiêu hao dinh dưỡng của cây. Điều này làm cho củ chính ở gốc không nhận đủ chất để lớn đều.

Chế độ nước tưới cũng cần được điều chỉnh linh hoạt theo từng thời kỳ sinh trưởng. Giai đoạn đầu cần giữ ẩm đều, đến giai đoạn củ lớn cần giảm lượng nước và ngừng tưới hoàn toàn trước thu hoạch khoảng 15 đến 20 ngày.

Quản lý bọ hà và sâu bệnh hại khoai lang

Bọ hà, hay còn gọi là sùng khoai lang, là đối tượng dịch hại nguy hiểm hàng đầu đối với người trồng khoai. Sâu non và bọ trưởng thành đục khoét củ tạo thành các đường hầm ngoằn ngoèo, khiến củ sinh độc tố gây vị đắng hăng và hư thối.

Để hạn chế bọ hà tấn công, bà con cần phối hợp nhiều biện pháp canh tác đồng bộ:

  • Vun gốc định kỳ: Thường xuyên vun đất lấp kín các khe nứt trên luống để bọ trưởng thành không chui xuống đẻ trứng vào củ.

  • Luân canh cây trồng: Luân canh ruộng khoai lang với lúa nước hoặc các cây họ đậu để cắt đứt vòng đời sâu hại.

  • Thu dọn tàn dư: Thu gom và tiêu hủy toàn bộ dây khoai sót lại cùng củ hỏng sau mỗi vụ thu hoạch.

Ngoài bọ hà, ruộng khoai cũng có thể gặp các bệnh do nấm như héo rũ dây hoặc thối đen củ trong điều kiện ẩm ướt. Việc giữ luống thông thoáng và thoát nước nhanh sau mưa là cách phòng ngừa bệnh hiệu quả.

Khi cần can thiệp biện pháp hóa học hoặc sinh học, bà con nên ưu tiên các loại thuốc có nguồn gốc rõ ràng và tuân thủ thời gian cách ly ghi trên nhãn. Áp dụng đúng các hướng dẫn về Phòng trừ sâu bệnh hại cây trồng sẽ giúp bảo vệ năng suất củ bền vững.

Thời điểm thu hoạch và cách bảo quản khoai lang

Thu hoạch đúng độ chín giúp củ khoai lang đạt độ ngọt, độ bở và hàm lượng tinh bột cao. Nếu thu hoạch quá sớm, củ sẽ nhiều nước và nhạt, còn thu hoạch quá muộn củ dễ bị xơ và tăng nguy cơ bị sùng hà gây hại.

Bà con có thể nhận biết thời điểm thu hoạch thích hợp thông qua các dấu hiệu thực tế ngoài đồng ruộng:

  • Quan sát thân lá: Dây khoai bắt đầu chững lại, phần lớn các lá già ở gốc chuyển sang màu vàng nhạt và rụng dần.

  • Kiểm tra củ mẫu: Đào thử vài củ ngẫu nhiên, bẻ đôi thấy vết cắt nhanh chóng khô ráo và tiết nhiều mủ trắng sữa.

  • Số ngày sinh trưởng: Tùy theo giống khoai ngắn ngày hay dài ngày, thời gian sinh trưởng thường dao động từ 90 đến 120 ngày.

Nên chọn những ngày thời tiết khô ráo, nắng nhẹ để tiến hành thu hoạch củ. Thao tác đào bới cần nhẹ nhàng để tránh làm trầy xước vỏ củ, tạo điều kiện cho nấm bệnh xâm nhập trong quá trình cất trữ.

Sau khi thu hoạch, phân loại củ và để ở nơi thoáng mát, khô ráo trong vài ngày cho vỏ củ se lại. Bà con không nên rửa nước củ trước khi đưa vào bảo quản để tránh hiện tượng thối úng.

Để cập nhật thêm nhiều kinh nghiệm bổ ích cho các mùa vụ tiếp theo, bà con hãy đón đọc chuyên mục Kiến thức làm nông từ các chuyên gia.

Tổng Kho Z - Cổng thông tin nông nghiệp luôn đồng hành cùng nhà vườn trong việc chia sẻ giải pháp canh tác khoa học và bền vững.

THÔNG TIN LIÊN HỆ

Website: tongkhoz.com.vn

Cần tư vấn sản phẩm phù hợp?

Đội ngũ kỹ thuật của Tổng Kho Z sẵn sàng hỗ trợ bạn — gọi ngay hoặc gửi yêu cầu tư vấn miễn phí.