Phân Biệt Vỏ Sầu Riêng Đen Do Bồ Hóng Hay Nắng Cháy?
Đăng ngày
Nhiều nhà vườn thấy trái sầu riêng bị đen gai thường nghĩ ngay đến bệnh thối trái hoặc nắng cháy. Tuy nhiên, thực tế phần lớn trường hợp lại xuất phát từ nấm bồ hóng phát triển sau khi rệp sáp gây hại. Việc nhận diện đúng nguyên nhân sẽ giúp xử lý hiệu quả, tránh tốn chi phí và hạn chế thất thoát năng suất. Hãy cùng Tổng Kho Z tìm hiểu cách phân biệt vỏ đen do bồ hóng và nắng cháy trên trái sầu riêng.
1. Vỏ Đen Do Bồ Hóng Là Gì?
Nấm bồ hóng là nhóm nấm phát triển trên lớp dịch mật do rệp sáp và các côn trùng chích hút tiết ra. Loại nấm này không tấn công trực tiếp vào mô trái mà chỉ phát triển bên ngoài bề mặt.
Khi mật số rệp sáp tăng cao, lớp mật ngọt bám trên gai và vỏ trái sẽ tạo điều kiện cho nấm bồ hóng phát triển mạnh. Kết quả là trái xuất hiện các mảng đen như phủ muội than, làm giảm giá trị thương phẩm đáng kể.
Đây là tình trạng rất phổ biến tại các vườn sầu riêng Đông Nam Bộ và Tây Nguyên trong giai đoạn nuôi trái tháng 6 - tháng 7.
Vỏ Đen Do Bồ Hóng Là Gì?
2. Nắng Cháy Trên Trái Sầu Riêng Là Gì?
Nắng cháy là hiện tượng mô vỏ trái bị tổn thương trực tiếp do nhiệt độ cao và bức xạ mặt trời kéo dài. Tình trạng này thường xuất hiện khi nhiệt độ ngoài vườn vượt 35°C trong nhiều ngày liên tiếp.
Các trái nằm ngoài mép tán hoặc bị thiếu lá che phủ sẽ dễ bị ảnh hưởng nhất. Khác với bồ hóng, tổn thương do nắng cháy tác động trực tiếp lên tế bào vỏ trái nên rất khó phục hồi.
3. Cách Phân Biệt Vỏ Đen Do Bồ Hóng Và Nắng Cháy
Nếu là nấm bồ hóng, bà con thường sẽ thấy rệp sáp xuất hiện tại:
Cuống trái.
Kẽ gai.
Các chùm trái dày.
Ngoài ra còn xuất hiện rất nhiều kiến bò quanh thân và trái. Lớp đen thường nằm trên bề mặt gai như một lớp bụi hoặc muội than. Khi dùng tay chà mạnh hoặc xịt nước áp lực cao, một phần lớp đen có thể bong ra. Ngược lại, nắng cháy làm mô vỏ bị tổn thương thực sự.
Các vùng bị cháy thường:
Khô ráp.
Chuyển màu nâu hoặc nâu đen.
Không lau sạch được.
Vị trí tổn thương thường tập trung ở mặt trái tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng nhiều giờ trong ngày.
Cách Phân Biệt Vỏ Đen Do Bồ Hóng Và Nắng Cháy
4. Tác Hại Của Vỏ Đen Bồ Hóng Trên Trái Sầu Riêng
Nhiều nhà vườn cho rằng bồ hóng chỉ làm trái xấu mã. Tuy nhiên, thiệt hại thực tế lớn hơn rất nhiều.
Lớp nấm đen phủ dày khiến trái:
Mất giá trị thương phẩm.
Bị thương lái xếp xuống hàng thấp.
Khó đạt tiêu chuẩn xuất khẩu.
Đặc biệt, sự xuất hiện của bồ hóng cũng là tín hiệu cho thấy rệp sáp đang phát triển mạnh trong vườn. Nếu không xử lý sớm, rệp tiếp tục chích hút làm trái méo, phát triển kém và có nguy cơ sượng cơm.
5. Vì Sao Mùa Mưa Rệp Sáp Và Bồ Hóng Thường Bùng Phát?
Mùa mưa tạo điều kiện lý tưởng cho rệp sáp phát triển.
Những vườn có:
Tán quá rậm.
Chùm trái quá dày.
Nhiều kiến.
Độ thông thoáng kém.
thường xuất hiện rệp sáp nhiều hơn.
Sau khi rệp tiết dịch mật, độ ẩm cao trong mùa mưa sẽ thúc đẩy nấm bồ hóng lan nhanh trên bề mặt trái. Đó là lý do nhiều nhà vườn chỉ sau vài tuần đã thấy gai trái chuyển sang màu đen.
Vì Sao Mùa Mưa Rệp Sáp Và Bồ Hóng Thường Bùng Phát?
6. Cách Phòng Trừ Rệp Sáp Và Nấm Bồ Hóng Hiệu Quả
Muốn xử lý bồ hóng triệt để thì phải xử lý tận gốc nguồn gây ra là rệp sáp.
Trước tiên cần:
Tỉa cành tạo độ thông thoáng.
Quản lý kiến trong vườn.
Loại bỏ các trái nhiễm nặng.
Khi mật số rệp bắt đầu tăng, bà con có thể áp dụng chương trình quản lý với các hoạt chất như:
Buprofezin.
Spirotetramat.
Dầu khoáng.
Imidacloprid.
6.1. Giải pháp Phá Trùng Đan từ Tổng Kho Z
Trong giai đoạn nuôi trái, nhiều nhà vườn đang sử dụng bộ đôi:
Phá Trùng Đan chứa Carbosulfan 200g/l có khả năng tiếp xúc, vị độc và lưu dẫn mạnh.
Khi phối hợp cùng Ray Pybup-Z giúp kiểm soát rệp sáp tại:
Cuống trái.
Kẽ gai.
Chùm trái dày.
Liều tham khảo:
1 chai Phá Trùng Đan
2 gói Ray Pybup-Z
Pha cho 400 lít nước.
Phun ướt đều toàn bộ vùng trái và cuống trái.
Một ưu điểm được nhiều nhà vườn đánh giá cao là thuốc khá mát trái, không để lại vệt trắng trên vỏ nên phù hợp với các vườn hướng đến xuất khẩu.
7. Câu Hỏi Thường Gặp
1. Vỏ trái đen nhưng không thấy rệp sáp có phải bồ hóng không?
Có thể. Rệp sáp có thể đã di chuyển sang vị trí khác. Bà con nên kiểm tra kỹ cuống trái và kẽ gai.
2. Nấm bồ hóng có làm thối trái không?
Bồ hóng chủ yếu gây mất thẩm mỹ. Tuy nhiên rệp sáp và các vết thương do côn trùng có thể tạo điều kiện cho nấm bệnh khác xâm nhập.
3. Bao lâu nên kiểm tra rệp sáp một lần?
Trong giai đoạn nuôi trái nên kiểm tra ít nhất 2 - 3 lần mỗi tuần để phát hiện sớm.
Câu Hỏi Thường Gặp
Không phải mọi trường hợp trái sầu riêng bị đen gai đều do nắng cháy hay bệnh thối trái. Phần lớn trường hợp xuất phát từ rệp sáp và nấm bồ hóng phát triển trên lớp dịch mật do rệp tiết ra. Việc nhận diện đúng nguyên nhân, quản lý kiến, giữ tán thông thoáng và xử lý rệp sáp kịp thời sẽ giúp trái giữ được mẫu mã đẹp, hạn chế thất thoát và nâng cao giá trị thương phẩm khi thu hoạch.
Bà con cần tư vấn kỹ thuật sử dụng PHÁ TRÙNG ĐAN, RAY PYBUP-Z hoặc tham khảo các sản phẩm khác tại Danh mục sản phẩm của Tổng Kho Z.
LIÊN HỆ TƯ VẤN MIỄN PHÍ
CÔNG TY TNHH TỔNG KHO Z
Hotline: 0855.55.99.44
Địa chỉ: Số 68 Nguyễn Huệ, Phường Bến Nghé, Quận 1, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam
Website: tongkhoz.com.vn
Fanpage: Tổng Kho Z